波兰9月零售增速放缓至3.3%，电商逆势增长18.7%

W artykule przeczytasz:

Sprzedaż detaliczna zwalnia, ale konsumpcja nadal wspiera gospodarkę
Jakie kategorie rosną?
Pogarszają się nastroje konsumentów
E-commerce umacnia pozycję przed Black Friday i świętami
Firmy ostrożniej inwestują, ale cyfryzacja nadal ma znaczenie

Sprzedaż detaliczna zwalnia, ale konsumpcja nadal wspiera gospodarkę

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego sprzedaż detaliczna w cenach stałych wzrosła we wrześniu 2026 r. o 3,3% rok do roku, wobec 3,8% w sierpniu. Po wyeliminowaniu czynników sezonowych odnotowano natomiast spadek o 1,7% w porównaniu z poprzednim miesiącem. Wrześniowa sprzedaż pozostawała przy tym o 1,8% poniżej najwyższego poziomu odnotowanego w marcu tego roku.

Jakub Borowski, główny ekonomista Credit Agricole Bank Polska, zwraca uwagę, że wrześniowy wynik był słabszy od konsensusu rynkowego, który zakładał wzrost o 3,6% rok do roku. Jednocześnie przewyższył prognozę banku na poziomie 3%. W przypadku sprzedaży liczonej w cenach bieżących dynamika zwiększyła się natomiast do 6,7% z 6,4% w sierpniu, choć również pozostała poniżej oczekiwań rynku.

Na osłabienie dynamiki sprzedaży w ujęciu miesięcznym wpłynęło między innymi zmniejszenie realnej dynamiki funduszu płac. We wrześniu wyniosła ona 0,9% rok do roku, wobec 1,3% miesiąc wcześniej.

Nie oznacza to jednak, że ekonomiści oceniają perspektywy konsumpcji jednoznacznie negatywnie. Borowski wskazuje, że na wrześniowym wyniku nadal korzystały kategorie związane z dobrami trwałego użytku. Po wyłączeniu paliw dynamika sprzedaży bazowej, według szacunków Credit Agricole, zwiększyła się do 5,3% z 4,2% w sierpniu.

– Szybki wzrost sprzedaży w tych segmentach, jak również szacowany przez nas wzrost dynamiki sprzedaży bazowej z wyłączeniem paliw (do 5,3% r/r wobec 4,2% w sierpniu), wskazują na trwały charakter ożywienia konsumpcji – ocenia Jakub Borowski.

Jakie kategorie rosną?

Wrześniowe dane pokazują wyraźne różnice między kategoriami towarów. Sprzedaż pojazdów samochodowych, motocykli i części wzrosła w cenach stałych o 13,1% rok do roku, wobec 11,7% w sierpniu. Była to najwyższa dynamika w tej grupie od grudnia 2025 r. Dobrze wypadły również meble, RTV i AGD. Sprzedaż w tej kategorii zwiększyła się o 10,7% rok do roku, nieznacznie przyspieszając w porównaniu z sierpniem, kiedy wzrost wyniósł 10,6%.

Zupełnie inaczej wyglądała sytuacja na rynku paliw. We wrześniu sprzedaż w kategorii paliw stałych, ciekłych i gazowych spadła o 9,8% rok do roku, podczas gdy miesiąc wcześniej odnotowano wzrost o 1,1%. Jak wskazuje Borowski, na zmianę wpłynęło wygaśnięcie sierpniowej interwencji rządowej na rynku paliw, związanej z zakończeniem programu CPN.

Wyniki te pokazują, dlaczego słabszej dynamiki sprzedaży ogółem nie należy automatycznie utożsamiać z jednoczesnym pogorszeniem sytuacji we wszystkich segmentach handlu. W części kategorii popyt utrzymuje się na wysokim poziomie, nawet jeśli ogólna dynamika sprzedaży wyhamowuje.

Dominik Baldowski, analityk rynków w Finax, również zwraca uwagę na zróżnicowanie wyników poszczególnych grup towarowych. Jego zdaniem wrześniowe dane nie wskazują na powszechne ograniczanie zakupów, choć rosnąca ostrożność gospodarstw domowych może wpłynąć na ich przyszłe decyzje.

Pogarszają się nastroje konsumentów

Niepokojący sygnał przynoszą październikowe wskaźniki koniunktury konsumenckiej. Bieżący wskaźnik ufności konsumenckiej spadł z -10,8 pkt proc. we wrześniu do -14,0 pkt proc. w październiku. Pogorszyły się wszystkie jego składowe, a najmocniej ocena przyszłej sytuacji ekonomicznej kraju, która obniżyła się o 7,6 pkt proc. Ocena obecnej sytuacji gospodarczej spadła o 6,9 pkt proc., zaś ocena możliwości dokonywania ważnych zakupów pogorszyła się o 1,3 pkt proc.

Baldowski wskazuje, że konsumenci mogą nadal wydawać pieniądze, nawet jeśli coraz gorzej oceniają perspektywy gospodarcze. Zwraca przy tym uwagę na różnicę między oceną sytuacji kraju a postrzeganiem własnych finansów. Obawy dotyczące gospodarki mogą narastać szybciej niż odczuwalne zmiany w domowych budżetach.

Nie oznacza to jednak, że pogorszenie nastrojów pozostanie bez wpływu na handel. Jeśli negatywne oczekiwania się utrzymają, część klientów może ograniczyć wydatki na produkty, które nie są niezbędne, albo przesunąć większe zakupy na później. Październikowe badanie pokazuje nastroje już po okresie, którego dotyczą wrześniowe dane sprzedażowe. Kolejne odczyty pozwolą więc ocenić, czy większa ostrożność konsumentów przełoży się na faktyczne decyzje zakupowe.

Borowski dostrzega jednak możliwość łagodniejszego przebiegu tego procesu. Zwraca uwagę, że w październiku wskaźnik dotyczący oczekiwanego dokonywania ważnych zakupów wzrósł do najwyższego poziomu od lipca. Jego zdaniem gospodarstwa domowe mogą częściowo wykorzystywać wcześniej zgromadzone oszczędności, aby wygładzać wydatki mimo przejściowego pogorszenia dochodów.

Ekonomista Credit Agricole prognozuje, że konsumpcja wzrośnie w trzecim kwartale o 3,1% rok do roku, wobec 2,8% w drugim kwartale. W ocenie banku pozostanie ona głównym źródłem wzrostu gospodarczego, a dynamika PKB wyniesie 3,7% rok do roku, wobec 4,1% w drugim kwartale.

E-commerce umacnia pozycję przed Black Friday i świętami

Na tle słabszej dynamiki sprzedaży ogółem wyróżnia się handel internetowy. We wrześniu wartość sprzedaży detalicznej przez internet, liczona w cenach bieżących, wzrosła o 18,7% rok do roku. Udział tego kanału w sprzedaży detalicznej ogółem zwiększył się z 9,0% przed rokiem do 10,1%. Wzrost znaczenia zakupów online jest widoczny również w konkretnych kategoriach. Udział internetu w sprzedaży mebli, RTV i AGD zwiększył się z 18,2% do 23,2%, natomiast w przypadku tekstyliów, odzieży i obuwia wzrósł z 23,6% do 27,1%.

Krzysztof Duda, COO Salelifter (Digitree Group), przyznaje, że po dobrym okresie wakacyjnym spodziewał się we wrześniu pewnego wyhamowania. Dane GUS pokazały jednak dalszy wzrost sprzedaży internetowej. Dla branży jest to istotny sygnał przed końcówką roku, kiedy konkurencja o klientów tradycyjnie się zaostrza.

Duda spodziewa się, że październik może przynieść lekkie osłabienie dynamiki sprzedaży. Jedną z przyczyn może być odkładanie części zakupów w oczekiwaniu na promocje związane z Black Friday i sezonem świątecznym. Nie traktuje jednak takiego scenariusza jako oznaki trwałego pogorszenia koniunktury. – Ne traktowałbym tego jednak jako sygnału osłabienia rynku, a raczej naturalną tendencję przed najgorętszym okresem sprzedażowym w roku – komentuje Duda.

Przedstawiciel Salelifter oczekuje wyraźnego ożywienia sprzedaży pod koniec roku, ale jednocześnie zwraca uwagę na rosnącą konkurencję o uwagę i pieniądze klientów. Jego zdaniem poza ceną coraz większe znaczenie będą miały komunikacja marketingowa, jakość obsługi i całe doświadczenie zakupowe. To one mogą wpływać na to, czy klienci wrócą do danego sklepu również po zakończeniu sezonu wyprzedażowego.

Firmy ostrożniej inwestują, ale cyfryzacja nadal ma znaczenie

Wyniki sprzedaży i niepewność dotycząca przyszłego popytu mogą wpływać również na decyzje przedsiębiorstw. Adam Kubarski, dyrektor e-commerce i marketingu w Senetic, ocenia, że firmy mogą ostrożniej podchodzić do kosztownych projektów technologicznych, szczególnie tych wymagających gruntownej przebudowy infrastruktury.

Nie musi to jednak oznaczać rezygnacji z cyfryzacji. Kubarski przewiduje raczej przesunięcie priorytetów w stronę modernizacji używanych systemów, ich integracji oraz usprawniania procesów generujących największe koszty. Przy rosnącym udziale sprzedaży internetowej istotne pozostają wydajność platform e-commerce, bezpieczeństwo infrastruktury IT i sprawna obsługa zamówień.

W tym otoczeniu większego znaczenia mogą nabierać automatyzacja i sztuczna inteligencja. Jak wskazuje przedstawiciel Senetic, rozwiązania te mogą wspierać prognozowanie popytu, zarządzanie stanami magazynowymi, obsługę klienta oraz optymalizację procesów logistycznych. Ich rolą jest nie tylko rozwój działalności, lecz także zwiększanie efektywności bez proporcjonalnego wzrostu kosztów.